Bilim İnsanlarını Şaşırtan Fusobacterium nucleatum Araştırmaları
Vücudumuzda yaşayanların çoğu aslında bizim barış içinde yaşar. Hatta bazılarımız sağlığımız için faydalıdır. Ancak son yıllarda yapılan incelemelerde, bazı seçeneklerin çeşitliliklerindeki çeşitlilikten daha büyük roller oynanacağı gösteriliyor.
Bilim dünyasında dikkat çeken bu ölümlerden biri ağızda yaşayan bir bakterinin bazı kanser türlerinin genişleyebileceği şekillerdeki örnekler. Araştırmaların merkezi ise adı biraz zor telaffuz edilen bir bakteri var: Fusobacterium nucleatum .
İlk bakışta görülen bir olağan ağız hastalıkları gibi görünse de, yapılan saldırıların bu bakterinin bazı tümör dokularında sıklıkla görülüyor ve kanser araştırmalarında giderek daha fazla ilgi çektiği ortaya çıkıyor.
Peki bu bakteri neden bu kadar konuşuluyor? Ve ağız sağlığı ile genel sağlık arasında gerçekten güçlü bir bağlantı olabilir mi?
Kanser Araştırmalarında Dikkat Çeken Bir Bakteri
Kanser araştırmalarında en çok durulan hastalıkların biri metastazdır. Metastaz, kanserin bulunduğu yerden ayrılarak diğer bölgelere dağılması gelir.
Bilimsel hastalık, kanserle devam eden ölümlerin önemli bir kısmının metastazlandığı görülmektedir. Bu nedenle, kişinin metastazı oluşturacak yapıları anlayacak büyük önem veriyor.
Yaklaşık bir yıl önce yapılan bir araştırmada kolon tümörü dokularında Fusobacterium nucleatum bakterisinin DNA'sını tespit etti (1) . Bu bulgu bilim dünyasında yeni bir sorunun ortaya çıkmasının nedeni oldu:
- Bu bakteri tümörünün dokusunda sadece tesadüfen mi var, yoksa kanserin ortaya çıkmasıyla gerçekten bir kopma mı var?
Araştırmacılar Bakterinin Etkisini İnceliyor
Son yıllarda yaşanan büyüme ve problem durumu devam ediyor.
Bazı incelemelerde Fusobacterium nucleatum bakterisinin tümör dokularında belirli biyolojik bulunuşlarla büyüyebildiği görülmektedir. Yayınlanan bir oyunculuk eyleminin bazı genlerin değişeceği ve bunun sonucunda da olayların gidişatıyla bağlantılı olarak öne çıktığı öne sürüldü (2) .
Başka bir araştırmada ise kolon tümörlerinde bakterinin zayıfladığı metastaz riskinin arttığı gözlendi (3) .
Bu bulgular kesin bir neden-sonuç ilişkisi kurmasa da bakterinin kanser araştırmalarında dikkat çekici bir faktör haline gelmesine yol açtı.
Meme Kanseri Çalışmalarında Benzer Bulgular Var
Fusobacterium nucleatum üzerine yapılan inceleme yalnızca kolon kanseriyle sınırlı değil.
Meme kanseri üzerine yapılan parçalı incelenen tümör dokularının yaklaşık 30'unda bu bakterinin DNA'sına rastlandığı rapor edilmiştir (4) .
Araştırmacılar bu bakterinin bazılarının tümörün biyolojik işleyişiyle yayılabileceğini düşünüyor.
Bu nedenle bilim dünyasında Fusobacterium nucleatum bakterisi, kanser araştırmalarında giderek daha fazla ilgi gören mikroorganizmalar arasında yer alıyor.
Aslında Bu Bakteri Hepimizin Ağzında Var
İşin en ilginç kısmı şu: Fusobacterium nucleatum aslında yabancı bir bakteri değil.
Bu bakteri ağız florasının doğal bir parçasıdır. Yani sağlıklı bireylerin çoğunun ağız içinde bulunur.
Ağız içinde yüzlerce farklı bakteri türü yaşar ve bu mikroorganizmalar birlikte dengeli bir ekosistem oluşturur. Bu ekosisteme oral mikrobiyom adı verilir.
Denge korunduğu sürece genellikle bir sorun ortaya çıkmaz. Ancak bazı durumlarda bakterilerden biri aşırı çoğalabilir ve bu da ağız sağlığını etkileyebilir.
Bilim insanları Fusobacterium nucleatum bakterisinin özellikle diş eti hastalıklarıyla ilişkili olabileceğini uzun zamandır biliyor(5).
Ağız Florasının Dengesi Neden Bu Kadar Önemli?
Ağız sağlığı çoğu zaman yalnızca dişlerle ilişkilendirilir. Ancak ağız aslında vücudun önemli bir giriş kapısıdır.
Ağız içindeki bakteriler tükürük, yiyecekler ve kan dolaşımı aracılığıyla vücudun farklı bölgeleriyle etkileşim içinde olabilir.
Bu nedenle ağız mikrobiyomunun dengesi yalnızca diş sağlığı açısından değil, genel sağlık açısından da önemlidir.
Bilim insanları son yıllarda bağırsak mikrobiyomuna olduğu kadar ağız mikrobiyomuna da büyük ilgi göstermeye başladı.
Ağız Florasını Destekleyen Basit Alışkanlıklar
İyi haber şu ki ağız sağlığını korumak için yapılabilecek şeyler oldukça basit.
Düzenli diş fırçalama
Dişlerin günde en az iki kez fırçalanması ağızdaki bakteri dengesini korumaya yardımcı olur.
Ağız bakım ürünlerini dikkatli seçmek
Bazı güçlü antibakteriyel gargaralar ağızdaki tüm bakterileri ortadan kaldırabilir. Bu durum mikrobiyom dengesini bozabilir. Bu nedenle gereksiz ve aşırı kullanım önerilmez.
Dengeli beslenme
Yüksek şeker tüketimi bazı bakterilerin çoğalmasını kolaylaştırabilir. Dengeli bir beslenme ağız sağlığını destekler.
Çay tüketimi
Araştırmalar çayda bulunan polifenollerin bazı bakterilerin aşırı çoğalmasını sınırlayabileceğini göstermektedir.
Daha fazla çiğneme gerektiren besinler
Elma, havuç, salatalık ve kereviz gibi besinler çiğneme süresini artırır. Bu da tükürük üretimini destekler. Tükürük ağız sağlığı için doğal bir koruma mekanizmasıdır.
Sonuç: Ağız Sağlığı Genel Sağlığın Bir Parçası
Fusobacterium nucleatum üzerine yapılan çalışmalar, vücudumuzdaki bakterilerin sağlıkla ilişkisini anlamak açısından oldukça önemli ipuçları sunuyor.
Henüz tüm soruların cevaplandığını söylemek mümkün değil. Ancak bilim insanları ağız sağlığının ve mikrobiyom dengesinin genel sağlıkla bağlantılı olabileceğini giderek daha iyi anlıyor.
Bu nedenle ağız bakımını yalnızca estetik bir konu olarak görmek yerine, sağlıklı, canlı bir parça olarak tedavi edilmesi gerekiyor.
Günde birkaç dakika ayırarak yapılan basit katmanlar bile uzun süre ayırarak büyük farklar yaratabilirsiniz.
Bilimsel Kaynaklar
¹ Castellarin, M. ve diğerleri. Fusobacterium nucleatum enfeksiyonu insan kolorektal karsinomunda bulunmaktadır. Genom Araştırması.
² Bullman, S. ve diğerleri. Kolorektal kanserde Fusobacterium'un kalıcılığı ve antibiyotik çözümü. Bilim.
³ Mima, K. ve diğerleri. Fusobacterium nucleatum ve kolorektal kanser prognozu. Bağırsak.
⁴ Parhi, L. ve diğerleri. Fusobacterium nucleatum'un meme kanserinde kolonizasyonu. Doğa.
⁵ Han, YW Fusobacterium nucleatum ve sistemik yayılma. Ağız Mikrobiyolojisi Dergisi.
